MMiN

MYANMAR MANAGEMENT & INSPIRATIONAL NETWORK

ကုမၸဏီတြင္းထိန္းခ်ဳပ္ကြပ္ကဲၿခင္း ( ၅ )

( ၃ ) Fake Vendor Fake Employee
Fake Vendor Fake Employee ဆိုတာကေတာ႕ Supplier အတု၊ ဝန္ထမ္းအတု ဖန္တီးျပီး ေငြ ထုတ္ယူတာပါ။ ကြ်န္ေတာ္တို႕ဆီမွာ Accounts Payable စာရင္းကို ဘယ္လိုထိန္းလဲ ၊ ဘယ္သူကထိန္းလဲဆိုတာ အေရးၾကီးပါတယ္။
ေနာက္တစ္ခုကပစၥည္းဝယ္ဖို႕အတြက္ Supplier ကိုေရြးခ်ယ္တဲ႕သူရယ္။ အဲဒီ Supplier ဆီက ပစၥည္းသြားဝယ္တဲ႕သူရယ္၊ အဲဒီ Supplier ကို ေငြသြားေခ်တဲ႕သူတစ္ေယာက္တည္း ဘယ္ေတာ႕မွမျဖစ္သင္႕ ပါဘူး။
ဆိုင္တစ္ခုတည္းက အျမဲတမ္းဝယ္တာ၊ အဝယ္ေတာ္တေယာက္္္္္္္္တည္းထားျပီးဝယ္ခိုင္းတာေတြက အလဲြ သံုးစားျဖစ္ဖို႕အရမ္းလြယ္ကူပါတယ္။ ရံဖန္ရံခါမွာရိွတဲ႕ဆိုင္နာမည္နဲ႕ မရိွတဲ႕လိပ္စာနဲ႕လဲႊပီး ပစၥည္းအဝယ္ျပတာမ်ိဳး ေတြလဲေတြ႕ရတတ္ပါတယ္။ နာမည္ကရိွျပီးသားျဖစ္ေနေတာ႕ သိပ္ျပီးမယံုသကၤာအျဖစ္မခံရေတာ႕ဘူးေပါ႕။ ျပီးလဲျပီး ေရာ အတုလုပ္ထားတဲ႕စာရြက္စာတမ္းေတြနဲ႕ အဲဒီမရိွတဲ႕ကုမၸဏီကို ေငြေပးေခ်ဖို႕လုပ္တာမ်ိဳးေတြလဲ ရိွတတ္ပါ တယ္။ အဲဒီေတာ႕ ကြ်န္ေတာ္တို႕အေနနဲ႕ ကုမၸဏီရဲ႕ Supplier List ျပဳစုထားတာေတြ၊ သူတို႕ကို ဆက္သြယ္ရမယ္႕ ဖုန္းနံပါတ္ေတြကို စာရင္းၿပဳစုထားတာေတြလုပ္ထားသင္႕ပါတယ္။
အဲဒီလိုကိစၥေတြကို ဘယ္အခိ်န္က်မွမိနိုင္သလဲဆိုရင္ ကုမၸဏီက Account Payable ေတြကို အ ေသးစိတ္ျပန္စစ္တဲ႕အခါ ေငြေပးေခ်ထားတဲ႕ကုမၸဏီေတြက နာမည္ပဲရိွျပီး လိပ္စာလဲမရိွ၊ ဖုန္းနံပါတ္လဲမရိွတာ တံ ဆိပ္အတုေတြ၊ ကုမၸဏီအတုေတြ ျဖစ္ေနတာေတြ႕ေတာ႕မွသိႏိုင္ပါတယ္။ ဒါေပမယ္႕ တကယ္တမ္းေတာ႕အဲဒါေတြ က ေသေသခ်ာခ်ာေစ႕ေစ႕စပ္စပ္ၾကည္႕ရင္ သိနိုင္တဲ႕အရာေတြပါ။ တစ္ခါတစ္ေလက်ေတာ႕လဲ၊ အဲဒီကုမၸဏီေတြ က တကယ္ရိွတယ္။ ကုမၸဏီပိုင္ရွင္ေတြက ကြ်န္ေတာ္တို႕လူေတြျဖစ္ေနတတ္ပါတယ္ ။
ေနာက္ျပီးေတာ႕ ဝန္ထမ္းအသစ္ေတြခန္႕ရင္ ဘယ္သူက ခန္႕သလဲ၊ ဝန္ထမ္းအသစ္ခန္႕လိုက္္္္္္္္္္္္္ တိုိင္းကြ်န္ ေတာ္တို႕သိသလား။ အဲဒီလိုပဲ ကြ်န္ေတာ္တို႕လက္မွတ္ပါမွ ဝန္ထမ္းအသစ္ခန္႕လို႕ရမွာလား။ ျပီး သူတို႕ကိုလစာ ေပးတဲ႕အခါ ဒါမွမဟုတ္လစာတိုးေပးတဲ႕အခါတိုင္း ကြ်န္ေတာ္တို႕သိသလားဆိုတာအေရးျကီးပါတယ္။ တစ္ခါတစ္ ေလက် ျဖစ္တတ္ပါတယ္၊ ဝန္ထမ္းတကယ္မခန္႕ပဲနဲ႕ အခန္႕ျပျပီး လစာထုတ္ယူေနတာေတြရိွတတ္ပါတယ္၊ တစ္ခါ တစ္ေလက် ကိုယ္႕လူကိုကိုယ္ လစာတိုးေပးလိုက္တာမို်းေတြလဲေတြ႕ရတတ္ပါတယ္၊ တကယ္တမ္းက်ေတာ႕ ကြ်န္ ေတာ္တို႕ရဲ႕လက္မွတ္ပါမွ ေငြစာရင္းကလခထုတ္ေပးတာေတြ၊ လစာတိုးေပးတာေတြလုပ္ဖို႕ ေငြစာရင္းကိုမွာထား သင္႕ပါတယ္။ျပီးေတာ႕ လစာတြက္တဲ႕လူ နဲ႕ထုတ္ေပးတဲ႕လူ၊ ပ်က္ကြက္ရက္ေတြ၊ ရံုးတက္တဲ႕ Attendance မွတ္ တဲ႕လူေတြက တစ္ေယာက္တည္းမျဖစ္သင္႕ပါဘူး။ အဲဒီလိုလုပ္ထားရင္ေတာ႕ မဟုတ္တာလုပ္ဖို႕မလြယ္ေတာ႕ဘူး ေပါ႕။ ျပီးေတာ႕ အသံုးစရိတ္ေတြကို Pre-Audit စနစ္နဲ႕ထုတ္ေပးတာ အေကာင္းဆံုးပါ။
( ၄ ) Misapplying Customer Remittance
ေနာက္ထပ္ အလဲြသံုးစားလုပ္တဲ႕ပံုစံတစ္ခုရိွပါေသးတယ္၊ အဲဒါက ကုမၸဏီကအေၾကြးကိုဆပ္ဖို႕ တစ္ျခား တစ္ေယာက္ဆီက ေငြေခ်းျပီးဆပ္တာမ်ိဳးရိွပါတယ္။ ရံဖန္ရံခါေငြစာရင္းမွားလို႕ ေငြလိုတဲ႕အခါက်ေတာ႕ တစ္ျခား တစ္ေယာက္ကိုေပးရမယ္႕ေငြထဲက ခဏစိုက္ေပးတာမ်ိဳးေပါ႕။ ဥပမာကြ်န္ေတာ္တို႕စက္ရံုက ဂိုေဒါင္သြားစစ္ေတာ႕ စက္ရံုကဂိုေဒါင္မွာ ဒီဇယ္ေပပါ ( ၁ဝ ) လံုးအျပည္႕ရိွရမယ္ဆိုပါေတာ႕။ တကယ္တမ္းက်ေတာ႕ ဆီကေရာင္းစား ထားလို႕ ( ၅ ) လံုးပဲရိွေတာ႕တယ္္္္္္္္္္္။ ကြ်န္ေတာ္တို႕စစ္မွာသိေတာ႕ လာစစ္ခါနီး တစ္ျခားတစ္ေနရာက ဆီေတြခဏ ယူျဖည္႕ထားတာမို်းေပါ႕။ ျပီးရင္ျပန္ပို႕လိုက္ရံုပါပဲ။ အဲဒီလိုမ်ိဳး လဲလုပ္တတ္ပါတယ္။
( ၅ ) Method 5- Bribes, Bid-Rigging and Kickbacks
အခ်ိဳ႕ေသာလာဘ္စားမွဳေတြဟာ ဆယ္စုႏွစ္တစ္ခုေက်ာ္ၾကာတဲ႕အထိ ဆက္လက္ၿဖစ္ပြားေလ႕ရွိပါတယ္။ အဲ ဒီလိုလာဘ္စားမွဳေတြမွာ အရာရွိၾကီးေတြ၊ ကန္ထရိုက္တာေတြ၊ ေက်ာင္းတာ၀န္ခံေတြ၊ တရားသူၾကီးေတြ ပါ၀င္ တတ္ၾကပါတယ္။ ေငြပမာဏဘယ္ေလာက္မ်ားမ်ားဆံုးရံွဳးလဲဆိုတာေၿပာဖို႕ခက္ေပမယ္႕ ေဒၚလာသန္းေပါင္းမ်ားစြာ ဆံုးရွံဳးေနၾကရတယ္္္္္ဆိုတာကေတာ႕ၿငင္းႏိုင္မယ္မထင္ပါဘူး။ အဲဒီလိုလုပ္ႏိုင္ဖို႕အတြက္ က်ေနာ္တို႕ တကယ္ လိုအပ္ တာကေတာ႕ စနစ္က်နမွဳမရွိပဲေလ်ာ႕လ်ဲတဲ႕ အဆိုၿပဳလႊာေရြးခ်ယ္ၿခင္းစနစ္မ်ားနဲ႕ အဆိုၿပဳလႊာတင္သြင္းတဲ႕ကုမၸဏီ မွာ ကိုယ္႕လူတစ္ေယာက္ရွိဖို႕ပဲၿဖစ္ပါတယ္။
စနစ္က်နတဲ႕ အဆိုၿပဳလႊာေခၚယူတဲ႕လုပ္ငန္းစဥ္တစ္ခုရွိပါသလား။ ဘယ္လိုအမွားအယြင္း၊ မသမာမွဳ မ်ိဳးကို မဆို လံုး၀လက္မခံတဲ႕မူ၀ါဒေတြေကာရွိပါရဲ႕လား။ တင္ဒါမေအာင္ၿမင္တဲ႕ကိစၥရပ္ေတြကို ေနာက္ေၾကာင္းလိုက္တာ မ်ိဳးလုပ္ဖူးပါသလား။ ေစ်းႏွဳန္းတင္သြင္းမွဳေတြဟာ ဘယ္ေလာက္တင္းတင္းက်ပ္က်ပ္သတ္မွတ္ထားပါသလဲ။ တ ကယ္လို႕သာ ကုန္ပစၥည္းတင္သြင္းသူတစ္ဦးဦးကေန တင္ဒါေတြကိုခဏခဏေအာင္ၿမင္ရရွိေနမယ္ဆိုရင္ တင္ဒါလုပ္ ငန္းစဥ္ကိုေသခ်ာ ဆန္းစစ္ဖို႕လိုအပ္ေနပါၿပီ။ ၿပင္ပကသူတစ္ဦးကို ၀န္္ထမ္းေတြကို အခြင္႕အေရးတစ္ၾကိမ္ထက္ ပို ေပးေနၿပီဆိုရင္ သတိၿပဳသင္႕ပါၿပီ။
လုပ္ငန္းၿပင္ပကသူေတြဆီက လက္ေဆာင္ပစၥည္း လက္ခံတာ၊ ေဖ်ာ္ေၿဖေရးကိစၥရပ္ေတြနဲ႕ပတ္ သက္ၿပီး ဘယ္လိုတားၿမစ္ထားတယ္ဆိုတဲ႕သတ္မွတ္ခ်က္ေတြရွိပါသလား။ ၀န္ထမ္းေတြကိုေကာ အဲဒီမူ၀ါဒေတြနဲ႕ ပတ္သက္ၿပီး နားလည္လိုက္နာေဆာင္ရြက္သြားပါမယ္္ဆိုတဲ႕အေၾကာင္းကိုအသိေပးလက္မွတ္ထိုးခို္င္းတာေကာ လုပ္ဖူးပါသလား။ ကုမၸဏီက ၀ယ္ယူေရးဌာနကိုေကာ္ ပံုမွန္ေသခ်ာ ၿပန္လည္သံုးသပ္တာေတြ၊ စစ္ေဆးတာေတြ၊ စာရင္းစစ္တာေတြ လုပ္ပါသလား။ သူတို႕ရရွိတဲ႕လစာ၀င္ေငြထက္ပိုၿပီးသံုးၿဖဳန္းေနတဲ႕ ၀န္ထမ္းေတြေကာရွိေနသ လား။ ေအာက္ေၿခ၀န္ထမ္းအဆင္႕ပဲရွိၿပီး ကားစီးေနႏိုင္တဲ႕သူေတြေကာရွိမ်ားရွိေနသလား။
ေနာက္ျပီး ဝန္ထမ္းအသစ္ေတြ ကြ်န္ေတာ္တို႕ကုမၸဏီမွာမခန္႕ခင္ သူ႕အရင္ေနာက္ေၾကာင္းေတြကို ျပန္ လိုက္ဖူးပါသလား။ အထူးသျဖင္႕ေတာ႕ ေငြေၾကးကိုင္တြယ္တဲ႕အပိုင္းကို တာဝန္ယူရမယ္႕လူေတြကိုပါ၊ ပံုမွန္အား ျဖင္႕ေတာ႕ အရင္သူ အလုပ္လုပ္ခဲ႕တဲ႕ကုမၸဏီေတြကို လွမ္းျပီးစံုစမ္းသင္႕ပါတယ္။
အလဲြသံုးစားလုပ္မႈနဲ႕ အဖမ္းခံရတဲ႕ ဝန္ထမ္းေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားက အရင္တုန္းကလဲ အဲဒီလိုျပစ္မႈမ်ိဳး က်ဴးလြန္ဖူးတာေတြ႕ရပါတယ္။

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: